Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΜΠΛΟΥΖ-ΜΕΡΟΣ Β’ ROBERT JOHNSON: ΘΡΥΛΟΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ

Του Δημήτρη Επικούρη

I went to the crossroad

Fell down on my knees

I went to the crossroad

Fell down on my knees

Asked the Lord above "Have mercy now,

Save poor Bob, if you please"

"Crossroads Blues" -ROBERT JOHNSON

Πολλά έχουν γραφτεί για τον Robert Johnson, το θρύλο του μπλουζ. Αυτό το
κείμενο, είναι ουσιαστικά μία απόπειρα να εξετάσει περισσότερο ιστορικά και
λιγότερο φολκλορικά-μυθολογικά τη ζωή του.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Ο Robert Johnson γεννήθηκε στις 8 Μαϊου του 1911 στο Hazelhurst, του
Μισσισσιππή από την Julia Dodd και τον Noah Johnson. Ο πατέρας του σχεδόν
αμέσως τους εγκατέλειψε με αποτέλεσμα ο Robert να μην τον γνωρίσει ποτέ. Η
μητέρα του είχε άλλα επτά παιδιά, τα περισσότερα αγνώστου πατρός. Τα
επώνυμα της μητέρας της άλλαζαν κατά καιρούς μιας και υιοθετούσε όχι μόνο τα
επώνυμα των ανδρών που παντρευόταν αλλά και των ανδρών με τους οποίους
κατά καιρούς συζούσε. Κανείς δεν μπορεί να πει με σιγουριά ποιο ήταν το
πατρικό της επώνυμο αν και πολλοί ισχυρίζονται πως ήταν το Major. Όσο εκείνη
όσο και ο γιος της ο Robert, κυκλοφορούσαν με διάφορα επώνυμα στην περιοχή
του Δέλτα όπως Leroy, Dodds, Saxton, και Sax. Πάντως είναι γενικά παραδεκτό
από διάφορους μελετητές της ιστορίας του Robert Johnson πως η μητέρα του,
του αποκάλυψε το όνομα του πραγματικού του πατέρα την εποχή του μεγάλου
οικονομικού κραχ των ΗΠΑ, όταν πλέον λευκοί και μαύροι από κοινού βίωναν
την απόλυτη εξαθλίωση και δυστυχία.
Στο σημείο αυτό θα πρέπει να διευκρινίσουμε πως ο Robert δεν υιοθέτησε το
επώνυμο Johnson λόγω του πατέρα του αλλά λόγω ενός μουσικού που τον
επηρέασε εξαιρετικά. Αυτός ήταν ο Lonnie Johnson. Ο Lonnie Johnson όπως και
οι Skip James, Koko Arnold, Blind Lemon Jefferson, Son House αποτέλεσαν τις
κύριες μουσικές επιρροές του τότε νεαρού Robert.
Μετά την απροειδοποίητη εγκατάλειψή της από τον πατέρα του Robert, η Julia
επανασυνδέθηκε με τον Charles Spencer, για πολλούς τον πρώτο της σύζυγο, για
άλλους τον άνδρα που προηγήθηκε του Noah Johnson. Στη συνέχεια πάντως, η
Julia γνώρισε τον Willie "Dusty" Willis, έναν αγρότη που είχε όμως τη δική του
οικογένεια. Η Julia και ο νεαρός γιός της μετακόμισαν στο αγρόκτημα που
δούλευε ο Willie "Dusty" Willis και ζούσαν όλοι μαζί σαν μία οικογένεια μέχρι
που ο Robert έγινε 18 χρονών. Σαν εκτός γάμου παιδί, αντιμετώπισε ιδιαίτερα
προβλήματα από την οικογένεια του Willis και αυτός αλλά και η μητέρα του ώστε
να αναγκάζονται προσωρινά να αλλάζουν τόπους διαμονής προς εύρεση
εργασίας σε μέρη γύρω από το Δέλτα του Μισσισσιππή αλλά στο τέλος και πάλι
να επιστρέφουν στο αγρόκτημα. Μερικές φορές μάλιστα, ο Willis και η επίσημη
γυναίκα του αλλά και τα παιδιά τους ήταν τόσο εχθρικοί απέναντι στον Robert
που ο ίδιος αναγκαζόταν να ζητά προστασία σε γείτονες και φίλους της μητέρας
του.
Αμέσως μόλις ενηλικιώθηκε, ο Robert παντρεύτηκε τη Virginia Travis που
δυστυχώς πέθανε ενώ εγκυμονούσε, τον Απρίλη του 1930. Αυτό, σημάδεψε τον
Robert που έπεσε σε μεγάλη μελαγχολία και αφοσιώθηκε για τα καλά στη
μουσική εγκαταλείποντας οριστικά τα αγροκτήματα στα οποία περιστασιακά
εργαζόταν.

ΤΑ ΜΠΛΟΥΖ ΤΟΥ ROBERT JOHNSON
Ακόλουθός του στις μουσικές του περιπλανήσεις ήταν ο καρδιακός του φίλος ο
Willie Brown που αρεσκόταν στο να κάθεται μαζί του σε διάφορες επιτύμβιες
στήλες μέσα σε νεκροταφεία και να συνθέτουν μαζί τραγούδια πίνοντας
moonshine ( άρθρο: «Robert Johnson and the Crossroad Curse»). Ο Robert έμαθε
να παίζει slide όταν παρακολούθησε τον Son House τον οποίο και συνόδεψε
μουσικά σε αρκετά juke joints της περιοχής του Δέλτα. Ανέπτυξε όμως τη δική
του τεχνική η οποία αργότερα ενέπνευσε πάρα πολλούς μαύρους και λευκούς
μουσικούς. Έπαιξε επίσης με τον Charlie Patton και τον Sonny Boy Williamson. O
Robert σαν καλλιτέχνης ήταν τελειομανής και ανικανοποίητος με τις επιδόσεις
του. Ήθελε πάντοτε να ξεπερνά τον εαυτό του και δεν αρεσκόταν σε μερικά
θετικά σχόλια και μια σχετικά καλή φήμη που είχε αποκτήσει το όνομά του. Έτσι
λοιπόν, έκανε ότι ήταν δυνατόν από πλευράς μουσικής και εκτελεστικής
δεινότητας, να γίνει ο πιο καταξιωμένος καλλιτέχνης μπλουζ στο Deep South.
Σύμφωνα με το άρθρο «Robert Johnson and the Crossroad Curse», η υποτιθέμενη
συμφωνία που έκανε με το διάβολο οφειλόταν σε κακές φήμες που επίτηδες
κυκλοφορούσαν από τα στόματα συναδέλφων του μουσικών επειδή σε πολύ
λίγο χρόνο, τους είχε όλους ξεπεράσει σε φήμη και δόξα. Οι φήμες αυτές βρήκαν
αρκετά πρόσφορο έδαφος στο Δέλτα του Μισσισσιππή μιας και οι κοινότητα των
μαύρων εκεί ήταν βαθειά θρησκευόμενη αλλά και απαίδευτη. Έτσι λοιπόν, το
γεγονός ότι κάποιος πούλησε την ψυχή του στο διάβολο με αντάλλαγμα τη φήμη
και τη δόξα αλλά συνάμα και την μουσική ικανότητα, ήταν όχι μόνο κάτι που
εύκολα έγινε πιστευτό αλλά και αποτέλεσε και θέμα καθημερινής κουβέντας των
κατοίκων που λόγω των κοινωνικών συνθηκών που επικρατούσαν στον τόπο
τους, αναζητούσαν τέτοιου τέτοιου είδους θέματα, βουτηγμένα στο μύθο, το
φόβο, την προκατάληψη και τη δοξασία για σχολιασμό. Μάλιστα, κυκλοφόρησε
και η φήμη πως ο Robert Johnson είχε θυμώσει με το θεό που του στέρησε τη
γυναίκα του και το παιδί του και αποφάσισε να συνεργαστεί με τον διάβολο. Έτσι
λοιπόν, σύμφωνα με το θρύλο, ο παραλογισμός και έλλειψη θρησκευτικής
πίστης οδήγησαν τον Robert Johnson στη διασταύρωση των αυτοκινητόδρομων
61 και 49 στο Clarksdale του Μισσισσιππή. Εκεί λοιπόν, σύμφωνα πάντα με το
θρύλο, έπαιξε ένα αρχέγονο άσμα (ancient incantation) με το οποίο καλούσε τον
διάβολο να έρθει από την κόλαση. Ο διάβολος εμφανίστηκε, κούρντισε την
κιθάρα του Robert Johnson, έπαιξε λίγο και του την παρέδωσε. Από τη στιγμή
εκείνη, ο Robert Johnson άρχισε να παίζει κιθάρα με έναν εντελώς ξεχωριστό
τρόπο (Unearthly guitar style, όπως μας λέει το άρθρο «Robert Johnson and the
Crossroad Curse») με τα δάχτυλά του κυριολεκτικά να χορεύουν πάνω στις
χορδές. Η δε φωνή του, άλλαξε ριζικά και απέκτησε μια χροιά βογγητού-
παραπόνου που αργότερα η θρησκόληπτη κοινότητα του Δέλτα απέδωσε στη
βαθειά λύπη ενός καταδικασμένου αμαρτωλού για τον οποίον η κόλαση ήταν
μονόδρομος.

OI ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΕΙΣ
Το 1936, ο Robert Johnson ήρθε σε επαφή με τον παραγωγό της American Record
Company, τον Don Law που του προσέφερε 10 έως και 15 δολάρια για το κάθε
τραγούδι που θα ηχογραφούσε. Η πρώτη ηχογράφηση έγινε στο ξενοδοχείο
Gunter στο San Antonio του Τέξας. Εκεί ο Robert Johnson έπαιξε και ηχογράφησε
τις δικές του συνθέσεις αλλά και κάποιες συνθέσεις άλλων bluesmen. Η
ηχογράφηση έγινε στις 23, 26 και 27 Νοεμβρίου του 1936.
Η φήμη όμως του Johnson ως γυναικά και σαματατζή οδήγησε την αστυνομία
στο να τον συλλάβει και να τον βάλει στη φυλακή. Κατά τη διάρκεια της
κράτησής του, οι αστυνομικοί του έσπασαν την κιθάρα και τον έδειραν. Ίσως
βέβαια και η σύλληψή του να ήταν ένας καλά καμουφλαρισμένος ρατσισμός, ένα
official lynching αν θέλετε. Ας θυμηθούμε τις άγριες εποχές του ξυλοδαρμού των
μαύρων πλανόδιων μουσικών και όχι μόνο, τις επιθέσεις που δέχονταν από
λευκούς θρησκόληπτους «οικογενειάρχες», ο οποιοσδήποτε είχε σκούρο χρώμα
και τριγυρνούσε αργά το βράδυ. Φοβούμενος ότι θα του σακάτευαν τα χέρια και
τα δάκτυλα, ο Robert Johnson ζήτησε από τους αστυνομικούς να επικοινωνήσουν
με τον παραγωγό του. Εκείνος πλήρωσε για να αφεθεί ο τραγουδιστής
ελεύθερος εξηγώντας πως επρόκειτο για σπουδαίο καλλιτέχνη που πριν λίγες
ώρες είχε ηχογραφήσει τα τραγούδια του.
Ο Robert Johnson ηχογράφησε το “Crossroads Blues” και μερικά άλλα τραγούδια
τις επόμενες μέρες και οριστικά εγκατέλειψε την πόλη του San Antonio.
To 1937 έκανε ακόμα μερικές ηχογραφήσεις στο Brunswick Record Building στο
Dallas του Τέξας ενώ στις 19 και 20 του Ιούνη, ηχογράφησε 12 ακόμα τραγούδια
για τον Don Law. Πολλά από αυτά ήταν διαφορετικές εκδοχές προηγούμενων
τραγουδιών. Όπως και πριν, ο Robert πήρε λίγα μετρητά και τίποτε άλλο. Η
έννοια της πνευματικής ιδιοκτησίας προφανώς του ήταν άγνωστη. Ο Don Law
σχεδίαζε μερικές ακόμη ηχογραφήσεις αλλά οι εξελίξεις στη ζωή του Robert
Johnson ήταν τέτοιες που δεν ξανασυναντήθηκαν ποτέ.
O Robert Johnson συνέχισε να ζει την πολυτάραχη ζωή του παίζοντας μουσική,
ξετρελαίνοντας γυναίκες και φλερτάροντας επικίνδυνα με το θάνατο.
Ο θρύλος μας λέει ότι ένας ζηλιάρης σύζυγος του οποίου ο Robert είχε
ξελογιάσει τη γυναίκα, του έβαλε στρυχνίνη στο whisky του ενώ βρισκόταν σε
ένα μπαρ μαζί με τον Sonny Boy Williamson. Οι φήμες λένε ότι είτε κάποιος
άλλος φίλος είτε ο ίδιος ο Sonny Boy Williamson τον προειδοποίησαν να μην
πιει από το whisky που του είχαν σερβίρει αλλά αυτός δεν άκουσε κανένα. Έτσι
στις 16 Αυγούστου του 1938, ο Robert Johnson πεθαίνει ενώ υπέφερε για πολλές
μέρες από σπασμούς. Μέχρι και σήμερα δεν είναι γνωστός ο τόπος ταφής του.
Για παράδειγμα, στην πολιτεία του Μισσισσιππή, υπάρχουν δύο τάφοι σε δύο
διαφορετικά σημεία που και οι δύο υποτίθεται πως ανήκουν στον Robert
Johnson.
To 1986, o Robert Johnson μπήκε στο Rock And Roll Hall Of Fame ενώ στις 17
Σεπτεμβρίου του 1994, το Αμερικανικό ταχυδρομείο εξέδωσε γραμματόσημο με
το πρόσωπό του.

Ο ΘΡΥΛΟΣ
Το ραντεβού με το διάβολο απέκτησε θρυλικές κοινωνικοψυχολογικές
διαστάσεις. Ο αδερφός του λιγότερου γνωστού Bluesman Tommy Johnson,
(καμία συγγένεια με τον Robert Johnson), ο LeDell Johnson, ισχυρίσθηκε πως ο
αδερφός του ήταν αυτός που είχε ραντεβού με το διάβολο και όχι ο Robert
(Katherine Yronwode-“Hoodo in Theory and Practice”).
Μάλιστα, ο Tommy Johnson μας εξηγεί πως αυτό το ραντεβού μπορεί να
πραγματοποιηθεί.
"If you want to learn how to make songs yourself, you take your guitar and you
go to where the road crosses that way, where a crossroads is. Get there, be sure
to get there just a little 'fore 12 that night so you know you'll be there. You have
your guitar and be playing a piece there by yourself...A big black man will walk
up there and take your guitar and he'll tune it. And then he'll play a piece and
hand it back to you. That's the way I learned to play anything I want."
from "Tommy Johnson" by David Evans (London: Studio Vista, 1971)
Σύμφωνα με την Katherine Yronwode, το τραγούδι του Robert Johnson είναι για
το ωτο-στοπ (hitch-hiking) και όχι για τη συνάντηση με το διάβολο. Η
συγγραφέας επιμένει πως η κατασκευή αυτού του θρύλου οφείλεται στον
συγγραφέα Robert Palmer που μετέφερε τις αφηγήσεις του Tommy Johnson στο
πρόσωπο του πιο γνωστού και πιο καταξιωμένου συναδέλφου του Robert.
Μάλιστα ισχυρίζεται πως ο Robert δεν ήταν μυημένος στην hoodoo λατρεία και
συνεπώς δεν θα μπορούσε ποτέ να γράψει ένα τραγούδι με τέτοιες αναφορές.
Εξάλλου, ποτέ ο Robert Johnson δεν ισχυρίστηκε ότι γνώριζε ή είχε μυηθεί στη
hoodoo λατρεία. Ο Tommy Johnson όμως το είχε ισχυριστεί αυτό πολλές φορές.
Τι σόι πλάσμα ήταν τελικά στο «Σταυροδρόμι;»
Στις πολυθεϊστικές θρησκείες και ιδιαίτερα στις θρησκείες των Γερμανικών λαών
πριν τον χριστιανισμό υπήρχε μία θεότητα (Der Teufel ) ανάλογη με αυτή του
θεού Πανός των αρχαίων Ελλήνων. Επρόκειτο για ένα παιχνιδιάρη θεό που
ανακατευόταν με τους θνητούς, τους μάθαινε τρόπους να χαίρονται τη ζωή και
να απολαμβάνουν τα δώρα της φύσης. Αυτός ο παιχνιδιάρης θεός ήταν
«δαίμων» και όχι «διάβολος» που σημαίνει όχι κατ’ ανάγκη κάτι το κακό. Στην
αρχαιότητα, «δαίμονες» ονόμαζαν διάφορες υπεράνθρωπες θεότητες που
προκαλούσαν και κακό και καλό (ας θυμηθούμε τη λέξη «ευδαιμονία»). Στη
θρησκεία των Mayas έχουμε το θεό Maam που προστατεύει τα σταυροδρόμια.
Στην πολυθεϊστική Αφρική, έχουμε μια πολύ μεγάλη σειρά από παρόμοιους
«θεούς» που απαντώνται σε σταυροδρόμια, τα φυλάσσουν και διδάσκουν στους
περαστικούς τη σοφία αλλά και την τέχνη της μουσικής. Είναι πνεύματα σοφά
και επιτελούν το ρόλο του διδασκάλου. Τα δε ονόματά τους ποικίλουν ανάλογα
με τη φυλή και τη διάλεκτο: Legba, Ellegua, Elegbara, Eshu, Exu, Nbumba Nzila,
και Pomba Gira. Προφανώς λοιπόν, ο εκχριστιανισμός των μαύρων της Αφρικής
δημιούργησε μία ανάγκη ενσωμάτωσης των πατρώων θρύλων και των
παραδόσεων των μαύρων με τη νέα τους θρησκεία. Έτσι λοιπόν μας προέκυψε η
ιστορία με το “Crossroads”.
Συμπεράσματα (δικά μου)
Ο Robert Johnson ήταν ένα φυσικό ταλέντο, ένας γεννημένος μουσικός που
γεννήθηκε σε ένα εξαιρετικά στερημένο οικογενειακό αλλά και κοινωνικό
περιβάλλον. Το ταλέντο αλλά και η φήμη του ενόχλησαν συναδέλφους του που
για να τον κακολογήσουν δημιούργησαν μία πλασματική ιστορία βασισμένη στη
hoodo λατρεία (το κράμα που προέκυψε από την ανάμειξη του χριστιανισμού με
τις παραδόσεις και τους θρύλους που έφεραν οι Αφρικανοί σκλάβοι μαζί τους).
Μέχρι και σήμερα πάντως, επιχειρείται η «εκμετάλλευση» αυτής της ιστορίας με
το διάβολο και το «Σταυροδρόμι» αποδίδοντας την τραγωδία των Lynyrd
Skynyrd, το θάνατο του γιου του Eric Clapton, την ασθένεια του Peter Green, το
θανατηφόρο ατύχημα του Duane Allman των Allman Brothers στο γεγονός ότι
τραγούδησαν ένα «στοιχειωμένο τραγούδι, το “Crossroads Blues”.
Όλα αυτά βέβαια κινούνται στην εκτός πραγματικότητας σφαίρα, τη σφαίρα του
θρύλου. Άλλο η ιστορία και άλλο ο θρύλος. Έχει όμως και ο θρύλος την αξία
του...........

Πηγή: http://rhythmichorizons.blogspot.com

Σοφία Βέμπο - Παιδιά της Ελλάδος

Στίχοι: Μίμης Τραϊφόρος
Μουσική: Μιχάλης Σουγιούλ
Πρώτη εκτέλεση: Σοφία Βέμπο

Μεσ' τους δρόμους τριγυρνάνε
οι μανάδες και κοιτάνε
ν' αντικρίσουνε,
τα παιδιά τους π' ορκιστήκαν
στο σταθμό όταν χωριστήκαν
να νικήσουνε.

Μα για 'κείνους που 'χουν φύγει
και η δόξα τους τυλίγει,
ας χαιρόμαστε,
και ποτέ καμιά ας μη κλάψει,
κάθε πόνο της ας κάψει,
κι ας ευχόμαστε:

Παιδιά, της Ελλάδος παιδιά,
που σκληρά πολεμάτε πάνω στα βουνά,
παιδιά στη γλυκιά Παναγιά
προσευχόμαστε όλες να 'ρθετε ξανά.

Λέω σ' όσες αγαπούνε
και για κάποιον ξενυχτούνε
και στενάζουνε,
πως η πίκρα κι η τρεμούλα
σε μια τίμια Ελληνοπούλα,
δεν ταιριάζουνε.

Ελληνίδες του Ζαλόγγου
και της πόλης και του λόγγου
και Πλακιώτισσες,
όσο κι αν πικρά πονούμε
υπερήφανα ας πούμε
σαν Σουλιώτισσες.

Παιδιά, της Ελλάδος παιδιά,
που σκληρά πολεμάτε πάνω στα βουνά,
παιδιά στη γλυκιά Παναγιά
προσευχόμαστε όλες να 'ρθετε ξανά.

Με της νίκης τα κλαδιά,
σας προσμένουμε παιδιά

Η κουκουβάγια από το εργαστήριο έκφρασης και δημιουργίας

μια περίεργη ματιά στον κόσμο.... απο  την ιδιαίτερη ικανότητα των παιδιών

Προγραμματισμός Ιδιόμελου για το 2012

Η Ατρύμων Art, σε συμπαραγωγή με το Δημοτικό Θέατρο του Ναυπλίου, θα ανεβάσεισε σκηνοθεσία Μανώλη Γιούργου τα έργα: «Ιδιαιτέρως με όλους» του Αλεξάντερ Γκέλμαν, με τον Μανώλη Γιούργο και την Ελπίδα Κομιανού και «Άνω Αυστρία" του Φραντς Ξ. Κρετς, με την Γιάννα Βασιλείου και τον Κυριάκο Σάμιο. Την προσπάθεια στηρίζει και ο Σύλλογος Φίλων του θεάτρου στο Ναύπλιο "Θεατροδρόμιο".

• Ενότητα εκδηλώσεων «Πες το μ’ ένα παραμύθι»: Πολλοί παραμυθάδες με διαφορετικές ιστορίες ο καθένας θα καλεστούν να αφηγηθούν τα παραμύθια τους. Μεταξύ αυτών, η Ναντίνα Κυριαζή και η Κατερίνα Βλάχου, και άλλοι.

• Μια Βραδιά Ρετρό: παλιά τραγούδια του μεσοπολέμου, με τη Λίλιαν Τσατσαρώνη.
• • Μουσικές από τα έργα του Σαίξπηρ. Ο κιθαρίστας Άγγελος Γαβριήλ θα παρουσιάσει σε δική του μεταγγραφή και ενορχήστρωση κομμάτια από σαιξπηρικά έργα, για τρία όργανα. Σε μορφή αναλογίου νεαροί ηθοποιοί θα διαβάζουν αποσπάσματα από τα αντίστοιχα έργα.
  • Βραδιά νέων μουσικών. Σε συνεργασία με δασκάλους μουσικής και Ωδεία, φιλοδοξούμε να οργανώνουμε μια φορά το μήνα ρεσιτάλ σπουδαστών μουσικής και νέων μουσικών. Ο κιθαρίστας Άγγελος Γαβριήλ, δάσκαλος κιθάρας, θα οργανώσει με τους μαθητές του την πρώτη μουσική παράσταση αυτής της ενότητας. Έπεται συνέχεια. Ελεύθερη είσοδος.
  • Αφιέρωμα στα 90 χρόνια από τη Μικρασιατική καταστροφή, για το 2012, με την «Ιστορία ενός αιχμαλώτου» του Στρατή Δούκα σε μορφή θεατρικής παράστασης. Σκηνοθεσία Μανώλη Γιούργου.
  • Στα σχέδιά μας, επίσης, είναι να συνεργαστούμε με το «Χαμόγελο του Παιδιού» και να συνεισφέρουμε, όσο μπορούμε, στο έργο του. Θα τοποθετηθεί στο χώρο μας ένα κουτί προσφοράς, ένας «κουμπαράς», ώστε όποιος το επιθυμεί να προσφέρει κάτι στο «Χαμόγελο».
  Πηγή:idiomelo

Άξιον Εστί - Πορεία προς το μέτωπο

Απ' το «Άξιον Εστί» του Οδυσσέα Ελύτη

Πορεία προς το μέτωπο (28η Οκτωβρίου 1940)

Ξημερώνοντας τ' Αγιαννιού, με την αύριο των Φώτων, λάβαμε τη διαταγή να κινήσουμε πάλι μπροστά, για τα μέρη όπου δεν έχει καθημερινές και σκόλες. Έπρεπε, λέει, να πιάσουμε τις γραμμές που κρατούσανε ως τότε οι Αρτινοί, από Χειμάρρα ως Τεπελένι. Λόγω που εκείνοι πολεμούσανε απ' την πρώτη μέρα, συνέχεια, κι είχαν μείνει σχεδόν
οι μισοί και δεν αντέχανε άλλο.

Δώδεκα μέρες κιόλας είχαμε μεις πιο πίσω, στα χωριά. Κι απάνω που συνήθιζε τ' αυτί μας πάλι στα γλυκά τριξίματα της γης, και δειλά συλλαβίζαμε το γάβγισμα του σκύλου ή τον αχό της μακρινής καμπάνας, να που ήταν ανάγκη, λέει, να γυρίσουμε στο
μόνο αχολόι που ξέραμε: στο αργό και στο βαρύ των κανονιών, στο ξερό και
στο γρήγορο των πολυβόλων.

Νύχτα πάνω στη νύχτα βαδίζαμε ασταμάτητα, ένας πίσω απ' τον άλλο, ίδια τυφλοί.
Με κόπο ξεκολλώντας το ποδάρι από τη λάσπη, όπου, φορές, εκαταβούλιαζε ίσαμε το γόνατο. Επειδή το πιο συχνά ψιχάλιζε στους δρόμους έξω, καθώς μες στην ψυχή μας.
Και τις λίγες φορές όπου κάναμε στάση να ξεκουραστούμε, μήτε που αλλάζαμε κουβέντα, μονάχα σοβαροί και αμίλητοι, φέγγοντας μ' ένα μικρό δαδί, μία - μία εμοιραζόμασταν
τη σταφίδα.

Ή φορές πάλι, αν ήταν βολετό, λύναμε βιαστικά τα ρούχα και ξυνόμασταν με λύσσα ώρες πολλές, όσο να τρέξουν τα αίματα. Τι μας είχε ανέβει η ψείρα ως το λαιμό, κι ήταν αυτό πιο κι απ' την κούραση ανυπόφερτο. Τέλος, κάποτε ακουγότανε στα σκοτεινά η σφυρίχτρα, σημάδι ότι κινούσανε, και πάλι σαν τα ζα τραβούσαμε μπροστά να κερδίσουμε δρόμο, πριχού ξημερώσει και μας βάλουνε στόχο τ' αερόπλανα.
Επειδή ο Θεός δεν κάτεχε από στόχους ή τέτοια, κι όπως το ΄χε συνήθειο του,
στην ίδια πάντοτε ώρα ξημέρωνε το φως.

Τότες, χωμένοι μες στις ρεματιές, γέρναμε το κεφάλι, από το μέρος το βαρύ, όπου δεν βγαίνουνε όνειρα. Και τα πουλιά μας θύμωναν, που δεν δίναμε τάχα σημασία στα λόγια τους - ίσως και που ασκημίζαμε χωρίς αιτία την πλάση. Άλλης λογής εμείς χωριάτες,
μ' άλλω λογιώ ξινάρια και σιδερικά στα χέρια μας, που ξορκισμένα να ΄ναι.


Δώδεκα μέρες κιόλας, είχαμε μεις πιο πίσω στα χωριά κοιτάξει σε κατρέφτη, ώρες πολλές, το γύρο του προσώπου μας. Κι απάνω που συνήθιζε ξανά το μάτι μας
τα γνώριμα παλιά σημάδια, και δειλά συλλαβίζαμε το χείλο το γυμνό ή το χορτάτο από
τον ύπνο μάγουλο, να που τη δεύτερη τη νύχτα σάμπως πάλι αλλάζαμε, την τρίτη ακόμη πιο πολύ, την ύστερη, την τέταρτη, πια φανερό, δεν ήμασταν οι ίδιοι.

Μόνε σα να πηγαίναμε μπουλούκι ανάκατο, θαρρούσες, απ' όλες τις γενιές και τις χρονιές, άλλοι των τωρινών καιρών κι άλλοι πολλά παλιών, που ΄χαν λευκάνει
απ' τα περίσσια γένια. Καπεταναίοι αγέλαστοι με το κεφαλοπάνι, και παπάδες θερία, λοχίες του 97 ή του 12, μπαλτζήδες βλοσυροί πάνου απ' τον ώμο σειώντας το πελέκι, απελάτες και σκουταροφόροι με το αίμα επάνω τους ακόμη Βουλγάρων και Τούρκων.
Όλοι μαζί, δίχως μιλιά, χρόνους αμέτρητους αγκομαχώντας πλάι - πλάι, διαβαίναμε
τις ράχες, τα φαράγγια, δίχως να λογαριάζουμε άλλο τίποτε. Γιατί καθώς όταν βαρούν απανωτές αναποδιές τους ίδιους τους ανθρώπους πάντα, συνηθάν εκείνοι στο Κακό, τέλος του αλλάζουν όνομα, το λεν Γραμμένο ή Μοίρα - έτσι κι εμείς επροχωρούσαμε
ίσια πάνου σ' αυτό που λέγαμε Κατάρα, όπως θα λέγαμε Αντάρα ή Σύγνεφο.
Με κόπο ξεκολλώντας το ποδάρι απ' τη λάσπη όπου φορές εκαταβούλιαζε ίσαμε
το γόνατο.

Επειδή το πιο συχνά, ψιχάλιζε στους δρόμους έξω καθώς μες στην ψυχή μας.
Κι ότι ήμασταν σιμά πολύ στα μέρη όπου δεν έχει καθημερινές και σκόλες, μήτε αρρώστους και γερούς, μήτε φτωχούς και πλούσιους, το καταλαβαίναμε. Γιατί κι ο βρόντος πέρα, κάτι σαν καταιγίδα πίσω απ' τα βουνά, δυνάμωνε ολοένα, τόσο που
καθαρά στο τέλος να διαβάζουμε το αργό και το βαρύ των κανονιών, το ξερό και
το γρήγορο των πολυβόλων.

Ύστερα και γιατί, ολοένα πιο συχνά, τύχαινε τώρα ν' απαντούμε, απ' τ' άλλο μέρος να ΄ρχονται, οι αργές οι συνοδείες με τους λαβωμένους. Όπου απιθώνανε χάμου τα φορεία οι νοσοκόμοι, με τον κόκκινο σταυρό στο περιβραχιόνιο, φτύνοντας μέσα στις παλάμες, και το μάτι τους άγριο για τσιγάρο. Κι όπου κατόπι σαν ακούγανε για που τραβούσαμε, κουνούσαν το κεφάλι, αρχινώντας ιστορίες για σημεία και τέρατα.

Όμως εμείς το μόνο που προσέχαμε ήταν εκείνες οι φωνές μέσα στα σκοτεινά,
που ανέβαιναν, καυτές ακόμη από την πίσσα του βυθού ή το θειάφι.
«Όι, όι, μάνα μου», «όι, όι, μάνα μου», και κάποτε, πιο σπάνια, ένα πνιχτό μουσούνισμα, ίδιο ροχαλητό, που ΄λεγαν, όσοι ξέρανε, είναι αυτός ο ρόγχος του θανάτου.
Ήταν φορές που εσέρνανε μαζί τους κι αιχμαλώτους, μόλις πιασμένους λίγες ώρες πριν, στα ξαφνικά γιουρούσια που κάναν τα περίπολα. Βρωμούσανε κρασί τα χνώτα τους,
κι οι τσέπες τους γιομάτες κονσέρβα ή σοκολάτες. Όμως εμείς δεν είχαμε, ότι κομμένα τα γιοφύρια πίσω μας, και τα λίγα μουλάρια μας κι εκείνα ανήμπορα μέσα στο χιόνι και
στη γλιστράδα της λασπουριάς.

Τέλος, κάποια φορά, φανήκανε μακριά οι καπνοί που ανέβαιναν μεριές-μεριές, κι οι πρώτες στον ορίζοντα κόκκινες, λαμπερές φωτοβολίδες.

Πηγή: http://tomarasnik.blogspot.com/

«Για όλα όσα τέλειωσαν χωρίς ελπίδα πια»

Υπάρχουν δύο ποιητές μας που με έκαναν ανέκαθεν να σπαζοκεφαλιάζω: ο Ανδρέας Κάλβος και ο Μανόλης Αναγνωστάκης (ο οποίος άλλωστε εκτιμούσε τον Κάλβο όσο κανέναν άλλο έλληνα ποιητή). Ο πρώτος και ο τελευταίος «κλασικός» της νεότερης ελληνικής ποίησης μου άφηναν μια παράξενη αίσθηση απόκρυψης. Η έμπνευσή τους έμοιαζε να έρχεται από κάπου πολύ πιο μακριά από εκεί όπου παρέπεμπε, με την πρώτη και τη δεύτερη ματιά, το ποιητικό έργο τους. Από πού όμως;

Στη συνέντευξη που πήρε ο Μισέλ Φάις από τον Αναγνωστάκη το 1992 και παρουσιάζεται σε αυτό τον μικρό τόμο ως μονόλογος (εύστοχα, γιατί ο λόγος του ποιητή, παρά την προφορικότητά του, είναι αναστοχαστικός και όχι συζητητικός), ο Αναγνωστάκης λέει ότι υπήρξε ένας αριστερόχειρας manque, δηλαδή ανεσταλμένος, ακυρωμένος: έγραφε με το δεξί χέρι, γιατί έτσι του επέβαλαν από μικρή ηλικία, αλλά όλα τα άλλα τα έκανε με το αριστερό. Τείνω να βλέπω εδώ μια αλληγορία: η ποιητική γραφή δεν ήταν κάτι φυσικό και αυτονόητο γι' αυτό τον ποιητή, αλλά μια μορφή σωματικής αποξένωσης, μέσα από την οποία έπρεπε να αναζητήσει έκφραση ο πρωτογενής εαυτός του.

Ο Αναγνωστάκης αμφισβητεί τον χαρακτηρισμό του ως καθαρά πολιτικού ποιητή. Θεωρεί ότι είναι πολιτικός και ερωτικός μαζί. Αρκετοί ποιητές και συγγραφείς προσπάθησαν, όταν πέρασε η εποχή της ιδεολογικοπολιτικά στρατευμένης λογοτεχνίας, να υποβαθμίσουν το πολιτικό στοιχείο στο έργο τους και να τονίσουν το ερωτικό, ως διαχρονικότερο. Στην περίπτωση του Αναγνωστάκη όμως δεν πρόκειται για κίνηση τακτικής, αλλά για ειλικρινή έκφραση αυτογνωσίας. Πράγματι, η πολιτικότητα της ποίησής του δεν πήγαζε από ιδέες, ούτε καν από ηθικά συναισθήματα, αλλά από μια καθολικά ερωτική στάση, που στην εποχή της ποιητικής ακμής του δεν θα μπορούσε να μη συμπεριλαμβάνει, και μάλιστα ως ανώτερο τρόπο έκφρασης, την πολιτική πάλη για την αλλαγή του κόσμου. Όταν η υπόθεση της Αριστεράς εκφυλίστηκε σε γραφειοκρατικές διαδικασίες και μικρόψυχες κομματικές σκοπιμότητες, ο έρωτας πέταξε μακριά από την ιστορική κοίτη της. Ο Αναγνωστάκης δεν έπαψε να ενδιαφέρεται για την πολιτική, αλλά δεν μπορούσε πια να εκφραστεί ποιητικά μέσα από την πολιτική. Διατήρησε βέβαια την ελπίδα του αληθινά ερωτικού ανθρώπου, που καταλήγει σχεδόν πάντα να «ελπίζει από απελπισία», όπως λέει ο ίδιος στις «Εποχές 2». Γι' αυτό και δεν είναι ποιητής της ήττας, όπως κατηγοριοποιήθηκε, αλλά της διάψευσης. Η διάψευση, όμως, κάνει κάτι που δεν συνεπάγεται απαραίτητα η ήττα: σημαδεύει το όριο της ποίησης.

Εξηγεί αυτό την ουσιαστική απόσυρση του Αναγνωστάκη από την ποίηση μετά το 1971; Δεν θα μπορούσε άραγε ο έρωτάς του για τον κόσμο και τα πράγματα να βρει άλλα πεδία έκφρασης; Ο ίδιος πιθανολόγησε κάποτε, σε μια συνέντευξή του στη γαλλική «Liberation», ότι αιτία της ποιητικής σιωπής του ήταν η διάλυση, με την πάροδο του χρόνου, των αυταπατών του για τις δυνατότητες της επικοινωνίας μέσω της ποίησης. Στη συνομιλία του με τον Φάις, πάλι, λέει ότι η ποίηση προσιδιάζει στη νεανική ηλικία του ανθρώπου και της ανθρωπότητας, ότι τη σκυτάλη του έντεχνου λόγου παίρνουν αργότερα το μυθιστόρημα, το δοκίμιο, η κριτική. Οι δύο δηλώσεις δεν είναι ταυτόσημες, αλλά έχουν κάτι κοινό: εισάγουν έναν χρονικό, θα έλεγε κανείς βιολογικό περιορισμό στην εγερτήρια δύναμη της ποίησης, μια εγγενή τάση της προς τη σιωπή, που δεν είναι «το τέλειο ποίημα», όπως πιστεύουν άλλοι ποιητές, αλλά η αποσάθρωση της ποίησης από τη νομοτέλεια του κόσμου.

Μια τέτοια άποψη είναι πολύ παράξενη για έναν ποιητή. Και αυτό επαναφέρει στο μυαλό μου την υποψία ότι η πηγή της έμπνευσης του Αναγνωστάκη βρισκόταν πέρα από το περιεχόμενο της ποίησής του, ότι ήταν, με μια έννοια, «αντιποιητική». Και νά που βρίσκω τώρα ένα κλειδί για τη διαλεύκανση του μυστηρίου. Είναι δύο πολύ γνωστά ποιήματα, το ένα του ίδιου του Αναγνωστάκη, το άλλο του Μιχάλη Κατσαρού. Φαίνεται να λένε το ίδιο πράγμα, να εκφράζουν την ίδια διάθεση. Και όμως…

Φωνάζει ο Κατσαρός στο ποίημα «Η διαθήκη μου» : Αντισταθείτε/σ' αυτόν που χτίζει ένα μικρό σπιτάκι και λέει: καλά είμαι εδώ. /Αντισταθείτε σ' αυτόν που γύρισε πάλι στο σπίτι και λέει: Δόξα σοι ο Θεός… Και πάει λέγοντας, με τον ποιητή να κηρύσσει αντίσταση σε κάθε μορφή εφησυχασμού, συμβιβασμού, παραίτησης.

Και τώρα ο Αναγνωστάκης στην «Αφιέρωση» : Για τους ερωτευμένους που παντρεύτηκαν/Για το σπίτι που χτίστηκε/Για τα παιδάκια που μεγάλωσαν/Για τα πλοία που άραξαν/Για τη μάχη που κερδήθηκε/Για τον άσωτο που επέστρεψε/Για όλα όσα τέλειωσαν χωρίς ελπίδα πια.

Και οι δύο ποιητές περιγράφουν την αποτελμάτωση της ύπαρξης με σχεδόν τους ίδιους όρους. Ενώ όμως για τον Κατσαρό η κατάσταση αυτή είναι καρπός ολιγοψυχίας, αφιλοδοξίας και άδοξης συνθηκολόγησης με τις δυνάμεις της αδράνειας (οι φρασούλες «καλά είμαι εδώ» και «δόξα σοι ο Θεός» έχουν, σε αυτά τα συμφραζόμενα, σαφέστατα περιφρονητική χροιά), για τον Αναγνωστάκη είναι η μελαγχολική, αλλά προδιαγεγραμμένη και αναπότρεπτη κατάληξη των πραγμάτων - και των ελπίδων. Δεν είναι ζήτημα ηθικής ανεπάρκειας ή ελλιπούς φρονήματος, αλλά η ολοκλήρωση ενός κύκλου με το πέρασμα της ζωής στην εντροπία.

Ο σκεπτικισμός του Αναγνωστάκη, δηλαδή, δεν ήταν μια όψιμη εξέλιξη, που παρέλυσε τον ποιητή, αλλά μια πρώιμη αναγγελία, ενάντια στην οποία ο βαθιά ερωτικός εαυτός του εξεγέρθηκε γυρεύοντας, όπως έγραψε ο ίδιος, «ένα τίποτα για να πιστέψω πολύ και να πεθάνω». Και ήταν αυτή η αναζήτηση που γονιμοποίησε την ποίησή του.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο Αναγνωστάκης δεν ήταν μόνον ένας αριστερόχειρας manque αλλά και ένας ποιητής manque, με την έννοια ότι αυτό που αναζητούσε στην ποίηση, όπως και στην πολιτική, βρισκόταν στο πεδίο του μυστικισμού, ένα πεδίο στο οποίο ένας άνθρωπος τόσο δεμένος με τον κόσμο όσο αυτός (και, ας μη ξεχνάμε, ένας αριστερός της γενιάς του), δεν μπορούσε να επιτρέψει στον εαυτό του να εισχωρήσει. Ωστόσο, ποιητές και συγγραφείς με τέτοιες άλυτες αντιφάσεις είναι οι πιο ενδιαφέροντες.

Πηγή: tanea

Θεραπευτική Ρυθμική: Εφαρμογές στην Εκπαίδευση Παιδιών με και Δίχως Αναπηρία

Ημερίδα:

Θεραπευτική Ρυθμική: Εφαρμογές στην Εκπαίδευση Παιδιών με και Δίχως Αναπηρία

Πόλη: Αθήνα

Ημερομηνία: Κυριακή 06 Νοεμβρίου 2011

Ώρες: 11:00-13:30

Τόπος: Αβέρωφ 18 Περισσός (Δίπλα στη Στάση του ΗΣΑΠ) Κεντρικό Κτήριο ΑΙΕ, (Αίθουσα 1Α 1ος Όροφος)

Εισηγήτρια: Lucia Kessler - Κακουλίδη, Μουσικοθεραπεύτρια, Καθηγήτρια Θεραπευτικής Ρυθμικής

Διαβάστε περισσότερες πληροφορίες για την εισηγήτρια

Λίγα Λόγια για την Ημερίδα:

Η Θετική επίδραση της μουσικής στον ψυχισμό του ανθρώπου είναι πλέον επιστημονικά τεκμηριωμένη και είναι κοινώς αποδεκτό, πόσο μπορεί η μουσική να συμβάλλει στην αρμονία και στην εσωτερική ισορροπία.

Αυτό ισχύει για τον κάθε άνθρωπο, ανεξάρτητα από τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες του, καθώς η μουσική επιδρώντας ολιστικά, επιφέρει εξαιρετικά θετικά αποτελέσματα, χωρίς να ξεχωρίζει μεταξύ ανθρώπων με ή δίχως αναπηρία.

Μέσα από αυτή την ημερίδα επιδιώκεται να αναδειχθεί η σπουδαιότητα της Θεραπευτικής Ρυθμικής στο πλαίσιο της συναικπαίδευσης των παιδιών με και δίχως αναπηρία.

Αφετηρία για την εισήγηση και τα βιωματικά εργαστήρια θα αποτελέσει το βιβλίο "Θεραπευτική Ρυθμική" .

Χρήσιμες πληροφορίες:

Ώρες προσέλευσης: 10:00-10:45

Έναρξη Ημερίδας: 11:00

Ολοκλήρωση Ημερίδας: 13:30

Παραλαβή βεβαιώσεων: 14:00-15 :00

Δίδακτρα: Η συμμετοχή είναι δωρεάν για όλους τους ενδιαφερόμενους.

Απαραίτητη η δήλωση συμμετοχής με e-mail στο info@aie.gr ή στα τηλέφωνα 210-3846930 & 210-3846534

Θα σ'αγαπώ - Δ. Γαλάνη

Στίχοι: Γιάννης Καλαμίτσης Μουσική: Γιώργος Χατζηνάσιος Πρώτη εκτέλεση: Δήμητρα Γαλάνη Ώσπου η γη να μη γυρίζει πια Ώσπου το φως να γίνει σκοτεινιά Ώσπου κι αυτός ο ήλιος να σβηστεί Ώσπου ο χρόνος πια να ξεχαστεί Θα σ' αγαπώ Ώσπου στα μάτια σου να δω φωτιές Ώσπου κι εσύ σαν κεραυνός θα καις Ώσπου να πάψει η ανατολή Θα σ' αγαπώ και πάλι πιο πολύ Θα σ' αγαπώ Θα σ' αγαπώ όσο κανείς δεν αγαπάει Θα σ' αγαπώ Με μιαν αγάπη που ο νους σου δεν χωράει Θα σ' αγαπώ Ώσπου η γη να μη γυρίζει πια Ώσπου το φως να γίνει σκοτεινιά Ώσπου κι αυτός ο ήλιος να σβηστεί Ώσπου ο χρόνος πια να ξεχαστεί Θα σ' αγαπώ Ώσπου στα μάτια σου να δω φωτιές Ώσπου κι εσύ σαν κεραυνός θα καις Ώσπου να πάψει η ανατολή Θα σ' αγαπώ και πάλι πιο πολύ Θα σ' αγαπώ Θα σ' αγαπώ όσο κανείς δεν αγαπάει Θα σ' αγαπώ Με μιαν αγάπη που ο νους σου δεν χωράει Θα σ' αγαπώ Πέρα από κει που φτάνει η αντοχή Θα σ' αγαπώ και πάλι πιο πολύ Μέχρι το θάνατο και πιο μακριά Μέχρι να πεις πεθαίνω τώρα πια Θα σ' αγαπώ

Ἀνδρέας Καρκαβίτσας (1866-24 Οκτωβρίου 1922)

Ο Ανδρέας Καρκαβίτσας γεννήθηκε στα Λεχαινά της Ηλείας, πρωτότοκος γιος του Δημητρίου Καρκαβίτσα και της Άννας το γένος Σκαλτσά. Είχε τέσσερις αδερφούς και τέσσερις αδερφές. Τα πρώτα γράμματα έμαθε στη γενέτειρά του και δεκατριών χρόνων πήγε στην Πάτρα για γυμνασιακές σπουδές. Στην Πάτρα μελέτησε ελληνική μυθολογία και ελληνική λογοτεχνία, κυρίως τους Επτανήσιους και τους πεζογράφους της Α' Αθηναϊκής Σχολής. Την περίοδο αυτή χρονολογείται ο άτυχος έρωτάς του για την Ιολάνθη Βασιλειάδη, από τη μορφή της οποίας θεωρείται πως εμπνεύστηκε για την ηρωίδα της Λυγερής (1896).

Το 1883 γράφτηκε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών από οπού αποφοίτησε πέντε χρόνια αργότερα. Στην Αθήνα σχετίστηκε με τον Κωστή Παλαμά, τον Κων/νο Χατζόπουλο και τον Γρηγόριο Ξενόπουλο. Η προκήρυξη του διαγωνισμού διηγήματος της Εστίας τον ώθησε στο χώρο της ηθογραφίας και ταξίδεψε σε χωριά της Ρούμελης για να συλλέξει λαογραφικά και ιστορικά στοιχεία τα οποία χρησιμοποίησε στα πρώτα έργα του. Το 1889 στρατεύτηκε και κατά τη διάρκεια της θητείας του στο Μεσολόγγι γνώρισε τις άθλιες συνθήκες ζωής της ελληνικής υπαίθρου. Τις εντυπώσεις του κατέγραψε σε μια σειρά οδοιπορικών σημειώσεων, που αξιοποίησε στη νουβέλα του Ο Ζητιάνος το 1897. Υπηρέτησε επίσης ως έφεδρος δόκιμος γιατρός και το 1891 μετά τη λήξη της στρατιωτικής του θητείας διορίστηκε υγειονομικός γιατρός στο ατμόπλοιο Αθήναι, με το οποίο ταξίδεψε στη Μεσόγειο, τη Μαύρη Θάλασσα, τα παράλια της Μικράς Ασίας και τον Ελλήσποντο. Οι εμπειρίες του από την περίοδο αυτή της ζωής του περιέχονται στο ταξιδιωτικό ημερολόγιο Σ' Ανατολή και Δύση και αξιοποιήθηκαν στη συλλογή διηγημάτων Λόγια της Πλώρης (1899). Από τον Αύγουστο του 1896 και ως το 1921 υπήρξε μόνιμος αξιωματικός του ελληνικού στρατού φθάνοντας ως το βαθμό του γενικού αρχίατρου. Από τη θέση αυτή συνέχισε να ταξιδεύει με συνεχείς μεταθέσεις που επιδίωξε ο ίδιος (την έντονη αυτή επιθυμία του για τα ταξίδια ονόμαζε ο ίδιος αειφυγία).

Υπήρξε μέλος της Εθνικής Εταιρίας που προωθούσε τη Μεγάλη Ιδέα και η ήττα του 1897 στάθηκε για τον Καρκαβίτσα μια μεγάλη απογοήτευση. Μέλος του Στρατιωτικού Συνδέσμου το 1909, συμμετείχε στο κίνημα στο Γουδί, στράφηκε όμως στη συνέχεια εναντίον του Βενιζέλου. Πήρε μέρος στους Βαλκανικούς πολέμους ως στρατιωτικός γιατρός και το 1916 αντιτάχτηκε στο κίνημα Εθνικής Αμύνης με αποτέλεσμα να τεθεί σε περιορισμό και να εξοριστεί στη συνέχεια ση Μυτιλήνη. Στο στράτευμα επανήλθε το 1920 και αποστρατεύτηκε δυο χρόνια αργότερα με δική του αίτηση.Οι κακουχίες της εξορίας συνέβαλαν στον κλονισμό της υγείας του και το 1922 πέθανε από φυματίωση του λάρυγγα. Σύντροφός του στα τελευταία χρόνια της ζωής του στάθηκε η Δέσποινα Σωτηρίου. Η πορεία του Ανδρέα Καρκαβίτσα στα γράμματα ξεκίνησε στα πλαίσια της φθίνουσας περιόδου του Αθηναϊκού Ρομαντισμού. Από την περίοδο αυτή σώζονται χειρόγραφα από ποιητικά και πεζά έργα του στην καθαρεύουσα. Πολύ σύντομα όμως στράφηκε στη δημοτική και έγινε δημοφιλής στους λογοτεχνικούς κύκλους, δημοσιεύοντας από το 1885 άρθρα ποικίλου περιεχομένου, διηγήματα και νουβέλες σε πολλά αθηναϊκά λογοτεχνικά περιοδικά και εφημερίδες. Τις εκδόσεις των έργων του φρόντιζε ο ίδιος διορθώνοντας και συμπληρώνοντας τις αρχικές μορφές των κειμένων του. Το 1898 βραβεύτηκε στο διαγωνισμό της Εστίας για το διήγημα Πάσχα στα Πέλαγα και το 1911 τιμήθηκε με το αργυρό Σταυρό.

Γύρω στο 1905 η λογοτεχνική παραγωγή του παρουσίασε σημαντική κάμψη που διάρκεσε ως το τέλος της ζωής του με μοναδική εξαίρεση τη διετία 1918-1920, οπότε ξεκίνησε η ενασχόλησή του με τη συγγραφή σχολικών αναγνωσμάτων σε συνεργασία με τον Επαμεινώνδα Παπαμιχαήλ. Πριν το θάνατό του εξέδωσε δυο ακόμη συλλογές παλιότερων διηγημάτων του με στρατιωτική θεματογραφία (Διηγήματα για τα παλικάρια μας και Διηγήματα του γυλιού), ενώ δεν κατόρθωσε να ολοκληρώσει τον Αρματωλό, μυθιστόρημα που είχε ξεκινήσει από το 1894. Στο λογοτεχνικό έργο του Καρκαβίτσα κυριαρχεί η δημοτική γλώσσα στη μετριοπαθή της έκφραση. Η συμβολή του συγγραφέα στο δημοτικιστικό Αγώνα χρονολογείται ήδη από το 1892 (τέσσερα χρόνια μετά την έκδοση του έργου του Ψυχάρη Το ταξίδι μου), όταν στον πρόλογο της έκδοσης της πρώτης συλλογής διηγημάτων τοποθετήθηκε υπέρ της δημοτικής.

Στη συνέχεια πήρε μέρος στην ίδρυση της εταιρίας "Η Εθνική Γλώσσα" (1905) και ήταν μέλος του Εκπαιδευτικού Ομίλου και της Λαογραφικής Εταιρίας του Νικόλαου Πολίτη. Ωστόσο ποτέ δεν ασπάστηκε τις ακρότητες του Ψυχάρη και προσπάθησε να σταθεί ανάμεσα στις ακραίες θέσεις του γλωσσικού ζητήματος. Η πεζογραφία του κινήθηκε αρχικά στα πλαίσια της ειδυλλιακής ηθογραφίας με αρκετά λαογραφικά στοιχεία και πέρασε σταδιακά προς τον ρεαλισμό με στοιχεία κοινωνικού προβληματισμού, με σχηματικό ορόσημο τη Λυγερή (1890) και κορυφαία έκφραση τον Ζητιάνο (1897). Από τα ογδόντα συνολικά διηγήματά σταθμός στάθηκε η συλλογή Τα Λόγια της Πλώρης του 1899, ενώ στο τελευταίο έργο του Ο Αρχαιολόγος (1903) προσπάθησε να λειτουργήσει διδακτικά, προβάλλοντας τις ιδέες του για μια γόνιμη σχέση των νεοελλήνων με τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό.

Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ.

ΤΟ ΜΠΛΟΥΖ, ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

Του Δημήτρη Επικούρη


Η μουσική του μπλουζ έχει τη δική της ποίηση και το δικό της
λεξιλόγιο.
Συνεπώς, μελετώντας συγκεκριμένες λέξεις και φράσεις που
βρίσκονται στους στίχους των τραγουδιών του μπλουζ, κανείς
μπορεί να καταλάβει καλύτερα όχι μόνο το μπλουζ σαν μουσικό
είδος αλλά σαν ένα είδος κουλτούρας και τρόπου ζωής της τότε
εποχής που σήμερα πλέον έχει μονάχα ιστορική και
κοινωνιολογική αξία.
*********
Το μπλουζ, δεν είναι απλά ένα είδος μουσικής αλλά κουλτούρας
που εμπεριέχει πολλά στοιχεία που αφορούν τις σχέσεις των
ανθρώπων, την δομή των κοινωνικών τάξεων, τον έρωτα, την
εργασία, τον τρόπο που κάποιος βιώνει την ίδια τη ζωή. Το
μπλουζ λοιπόν, έχει τη δική του μυθολογία. Οι θρύλοι και
παραδόσεις των Αφρο-Αμερικανών σκλάβων που στη συνέχεια
αναμείχθηκαν με τους θρύλους και τις παραδόσεις των λευκών, με
έντονα στοιχεία θρησκευτικότητας αλλά συνάμα και δεισιδαιμονίας,
δημιούργησαν όχι μόνο αυτή τη νέα κουλτούρα αλλά και μία νέα
γλώσσα που τη συναντάμε σχεδόν σε κάθε μπλουζ τραγούδι και
προβληματιζόμαστε για τη σημασία της. Με αυτό σαν σκεπτικό, και
χωρίς να διεκδικώ τον τίτλο του μουσικολόγου ή του ειδικού πάνω
στη μπλουζ μουσική, σταχυολόγησα αρκετές εκφράσεις και
φράσεις από το λεξιλόγιο του μπλουζ, φράσεις που συναντάμε στα
μπλουζ τραγούδια και να σας τις παραθέτω. Αν κανείς τις
διαβάσει προσεκτικά, θα καταλάβει όχι μόνο καλύτερα το μπλουζ
αλλά και όλες του τις παραφυάδες που ανάμεσα σε αυτές,
βρίσκεται σίγουρα και το Ροκ.


ΛΕΞΕΙΣ ΚΑΙ ΦΡΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΣΥΝΑΝΤΑΜΕ ΣΤΑ ΜΠΛΟΥΖ
ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ


Alligator / 'Gator
Είδος χορού με καταγωγή από τη Φλόριντα των ΗΠΑ.
Περιλαμβάνει στριφογύρισμα στο πάτωμα και πολλές φιγούρες.
Axe Gang
Η φράση αναφέρεται σε εργάτες που κόβουν ξύλα και τελούν υπό
την επίβλεψη κάποιου επιστάτη. Οι περισσότεροι από αυτούς τους
εργάτες ήταν μαύροι φυλακισμένοι. Ανάλογη φράση είναι το Chain
Gang όπου φυλακισμένοι μαύροι δεμένοι με αλυσίδες, έσπαγαν
πέτρες ώστε αυτές να χρησιμοποιηθούν ως δομικό υλικό.
Back Door Man
Αναφέρεται στη κρυφή σχέση παντρεμένης γυναίκας με τον εραστή
της που το σκάει από τη πίσω πόρτα όταν έρχεται ο σύζυγος.
Balling the Jack
Φράση που προέρχεται από τους σιδηροδρόμους. Αργότερα το
νόημά της άλλαξε και η φράση υπονοούσε την ερωτική πράξη.
Έγινε επίσης και είδος χορού με έντονα ερωτικά στοιχεία που
άκμασε τα χρόνια του μεσοπολέμου.
Barrelhouse
1)Φράση που επινοήθηκε στα τέλη του 1800 και αναφερόταν σε
μπαρ που σέρβιραν αλκοόλ απευθείας από το βαρέλι. Αργότερα
πήρε το νόημα του φασαριόζικου και σαματατζίδικου καπηλειού.
Σαν ρήμα, η λέξη σημαίνει τριγυρνάω και αλητεύω όπως επίσης
και αλλάζω εύκολα και γρήγορα ερωτικούς συντρόφους. “Ain’t
gonna barrelhouse no more”, μία συνήθης φράση που απαντάται
στη μπλουζ ποίηση. Η φράση «Barrelhouse piano» αναφέρεται
στους γρήγορους ρυθμούς που έβγαζε ο πιανίστας συνοδευόμενος
από οχλοβοή και σαματάδες. 2) το "barrelhouse" προήρθε από τα
πρώτα αυτοσχέδια bar, αν μπορούμε να τα ονομάσουμε έτσι, με
βάση τη σημερινή τους μορφή, όπου τότε δεν είχαν μπάρα για να
κάθεται ο κόσμος, αλλά δυο βαρέλια σε κάθε άκρη και μια τάβλα
πάνω τους για να ακουμπάνε οι πελάτες και να σερβίρονται.
Beale Street
Οδός που βρίσκεται στο Memphis, Tennessee και από πολλούς
θεωρείται η πρωτεύουσα των Αφροαμερικανών. Προσέφερε μια
διαφορετική αίσθηση ελευθερίας στους κατοίκους της και
προσέλκυε πολλούς πλανόδιους μουσικούς. Θεωρείται ο
κατεξοχήν δρόμος του μπλουζ. Μετά το 1960, έπαψε να
λειτουργεί ως τέτοια, αλλά τα τελευταία χρόνια καταβάλλονται
προσπάθειες ώστε να αποκτήσει ξανά τη χαμένη της δόξα και να
ξαναγίνει το κέντρο του μπλουζ που ήταν κάποτε.
Biscuit / Biscuit Roller
Με τη λέξη «biscuit» γίνεται αναφορά στη νεαρή και άκρως
επιθυμητή γυναίκα. Η φράση biscuit roller αναφέρεται στον καλό
εραστή, αυτόν που πραγματικά ξέρει να μεταχειρίζεται μια
γυναίκα.
Black Cat Bone
Πιθανότατα κάποια μυστηριακή τελετή που κουβάλησαν μαζί τους
οι μαύροι σκλάβοι από την Αφρική και με την πάροδο του χρόνου
ενσωματώθηκε στην κουλτούρα του μπλουζ. Χρησιμοποιούταν σαν
φυλαχτό που θα έφερνε πίσω τον ξεστρατισμένο εραστή αλλά και
για να κάνει αόρατο (υποτίθεται) όποιον το είχε στην κατοχή του.
Ένα εξαιρετικά σπάνιο είδος φυλαχτού του οποίου η σπανιότητα
είχε σχέση με το τελετουργικό της παρασκευής του. Το
τελετουργικό περιελάμβανε το βράσιμο μιας ζωντανής μαύρης
γάτας τα μεσάνυχτα. Το ζώο πέθαινε με αγωνία και ο «μάγος», ο
«ειδικός» αν θέλετε αυτής της πράξης, περίμενε μέχρι τα
κόκκαλα να αποχωριστούν τη σάρκα. Ποιο όμως ήταν αυτό το
κόκκαλο; Κάποιοι λένε πως ήταν το πρώτο κόκκαλο που
αναδυόταν από τον αποχωρισμό της σάρκας από το σκελετό. Άλλοι
πάλι λένε πως όλα τα κόκκαλα διαχωρίζονταν και ένας δοκιμαστής
τα τοποθετούσε ένα-ένα κάτω από τη γλώσσα του μέχρι να
πετύχει το κόκκαλο που τον έκανε αόρατο. Ένας άλλος πάλι άλλος
τρόπος για να ξεχωρίσει κανείς αυτό το κόκκαλο είναι να τα
πετάξει όλα σ’ ένα ρυάκι που τρέχει προς το Βορρά και να δει πιο
από αυτά επιπλέει. Το συγκεκριμένο κόκκαλο φυλασσόταν σε μια
ειδική σακούλα, (mojo bag) αρωματισμένο με ένα ειδικό λάδι
φτιαγμένα από χόρτα της Ανατολής (van van oil). Για το σχετικό
λάδι, υπάρχει αναφορά παρακάτω. Το λίπος της γάτας το έλιωναν
και το έκαναν λάδι που στη συνέχεια εμφιάλωναν. Χρησίμευε για
την επάλειψη των «γουριών» του κάθε χαρτοπαίκτη.
Black Gypsy (Woman)
Η συγκεκριμένη φράση επινοήθηκε όταν γύρω στο 1920, οι
Αφροαμερικανοί ήρθαν σε επαφή με διάφορους πλανόδιες
τσιγγάνες (Gypsies) χαρτορίχτρες (fortune tellers). Από την
επαφή αυτή προέκυψε μία νέα κατηγορία αφροαμερικανών
γυναικών που ασχολούνταν με πρακτικές που αφορούσαν τα
μελλούμενα, την εκδίωξη του κακού και την καλή ερωτική διάθεση.
Blues-Επίσημη ιστορική καταγραφή
Σαν την πρώτη καταγραφή της μουσικής του μπλουζ, έχουμε το
"Mr. Crump Blues" στο Beale Street στο Memphis του Tennesse
γύρω στο 1909 από τον W.C. Handy, τον πρώτο μουσικολόγο της
εποχής που αποτύπωσε σε νότες τα μπλουζ που άκουγε σε νότες.
Boll Weevil
Ένα έντομο μου κατέστρεφε τις βαμβακοφυτείες. Η λέξη σημαίνει
και κακοπροαίρετος άνθρωπος, σαματατζής, εκμεταλλευτής και
αδίστακτος.
Boogie Chillun
Η λέξη boogie έχει διάφορα νοήματα. Σημαίνει γρήγορες κινήσεις,
διασκεδάζω ζωηρά και χορεύω, επίσης ζωηρά. Το Chillun είναι
νέγρικη παραφθορά του children. Σε πιο ελεύθερη μετάφραση, τα
παιδιά που χορεύουν ή τα παιδιά γεννημένα για να χορεύουν.
Boogie-Woogie
Ο όρος Boogie-woogie αναφέρεται στον έντονο ρυθμό από πιάνο
πάνω σε jazz/blues φόρμες. Πιθανότατα ξεκίνησε στο
Αμερικάνικο Midwest στις αρχές του 20ου αιώνα και γρήγορα
εξαπλώθηκε σε όλες τις ΗΠΑ. Για πολλούς ο συγκεκριμένος
ρυθμός αποτελεί πρόδρομο του Rock and Roll.
Bourbon Street
Ο κεντρικός δρόμος της Νέας Ορλεάνης με πιθανή ημερομηνία
ονομασίας γύρω στα 1700 όπου υπήρχε η Γαλλική κυριαρχία στην
περιοχή. Δρόμος όπου άνθισαν μπαρ και κλαμπ με ζωντανή
μουσική jazz/blues όλο το 24ωρο. Από πολλούς χαρακτηρίζεται
σαν το μεγάλο σχολείο για κάθε μουσικό γιατί εκεί είχε την
ευκαιρία να ακούσει πολλές διαφορετικές μουσικές φόρμες αλλά
και πολύ αυτοσχεδιασμό από συναδέλφους του.
Canned Heat
Ένα θανατηφόρο ποτό που προκύπτει από την εξαγωγή της
αλκοόλης από στερεοποιημένα προϊόντα μεθυλενίου. Η κύρια
χρήση του ήταν για μαγείρεμα σε εξωτερικούς χώρους. Αργότερα
ονομάστηκε και το αλκοόλ που έβγαινε από γυαλιστικό υγρό
παπουτσιών με ειδική διαδικασία.
Captain
Όρος που αναφέρεται στα λευκά αφεντικά και ειδικότερα στους
δεσμοφύλακες.
C.C. Rider
Ο φίλος μαύρης πόρνης που απολαμβάνει δωρεάν την ερωτική
πράξη. Συνώνυμό του το "Easy Rider".
Chicken Shack
Περιθωριακό εστιατόριο που σέρβιρε και αλκοόλ.
Coffee Grinder / Grinding
Μεταφορικός όρος που αναφέρεται στην ερωτική πράξη.
Cold In Hand
Απένταρος, χωρίς καθόλου χρήματα.
Creeper
Ο κρυφός εραστής που ξεγλιστρούσε από τα μάτια του απατημένου
συζύγου.
Doney / Doe
Όρος που αναφέρεται σε γυναίκα με κακό χαρακτήρα.
Dozens
To Dozens δεν είναι μόνο μια βρισιά που αφορά την μάνα κάποιου,
αλλά παραδοσιακό παιχνίδι των αφροαμερικανών κατά το οποίο ο
ένας προσπαθεί να προσβάλει τον άλλο ξεστομίζοντας ατάκες
κατά του αντίπαλου και πολλές φορές και για την μητέρα του. Ο
νικήτης κρίνεται από τους θεατές. Ονομάστηκε the dozens, διότι
για έναν σκλάβο ήταν πολύ υποτιμητικό να πουλιέται με ντουζίνες
(συνήθως με ντουζίνες πωλούνταν οι σκλάβοι που είχαν
διαμελιστεί για τιμωρία). Στις μέρες μας έχει αλλάξει όνομα και
ονομάζετε battle rap...
Dry Long So
Η φράση δηλώνει μεγάλη διάρκεια φτώχειας και ανέχειας.
Dust My Broom
Η φράση υποδηλώνει τον τερματισμό μιας σχέσης και το ξεκίνημα
μιας νέας ζωής.
Eagle Rock
Διάσημος χορός της εποχής 1920 και λίγο μετά. Ιδιαίτερα ζωηρός
με σπάσιμο της μέσης και ζωηρές κινήσεις των χεριών. Όμως η
φράση "The Eagle flies on Friday" στο "Stormy Monday" του TBone
Walker, αναφέρεται στην πληρωμή των εργατών κάθε
Παρασκευή. Ο αετός ήταν το σύμβολο στα Αμερικανικά νομίσματα.
Faror
Η λέξη σημαίνει «φιλενάδα» και προέρχεται από τις περιοχές
πέριξ του Mississippi.
Fat Mouth
Ο κόλακας, ο σαγηνευτής γυναικών, ο ειδικός στο να κολακεύει
και να ρίχνει γυναίκες.
Flagging (a train, a ride)
Σινιάλο σε τρένο που μεταφέρει φορτίο για να ανέβει κάποιος και
να ταξιδέψει με αυτό.
Goofer / Goofy Dust
Χώμα και σκόνη από τάφο συνήθως μικρού παιδιού που ριχνόταν
πάνω στο μαξιλάρι του θύματος ή και στα ρούχα του για να του
έρθει κακή τύχη και στη συνέχεια ο θάνατος. Η διαδικασία
ονομαζόταν “fixing”. Γνωστό και σαν “black dust”.
High Yeller (yellow)
Ο μαύρος με πιο λευκή απόχρωση δέρματος.
Highway 51
Ξεκινούσε από το La Place, Louisiana και έφτανε στο Hurley,
Wisconsin. Σήμερα έχει παρακαμφθεί από το Interstate 55 και
λόγω αυτού του γεγονότος, το όνομά του φθίνει. Ο συγκεκριμένος
αυτοκινητόδρομος αποτέλεσε την πεπατημένη έξοδο των μαύρων
προς το Βορρά κατά την εποχή της μεγάλης μετανάστευσης από το
Νότο. Μεταφορικά σημαίνει αλλάζω σελίδα στη ζωή μου.
Ηobo
Ο άνθρωπος που επιβιβάζεται σε τρένα που μεταφέρουν φορτία
με σκοπό την αναζήτηση δουλειάς. Ο περιπλανώμενος, ο άστεγος
και ο απατεωνίσκος. Σε κάθε περίπτωση πάντως, ο άφραγκος.
HooDoo
Το κράμα που προέκυψε με την ανάμειξη της Αφρικανικής
«μαγείας» με το Χριστιανισμό. Παράφραση του Voodoo. Ένα
μείγμα Αφρικανικών και Ευρωπαϊκών παραδόσεων. Κάτι που
φέρνει κακή τύχη. Λειτουργεί και σαν επιθετικός προσδιορισμός
για κάποιον που κατέχει καλά τη τέχνη της μαγείας αλλά και της
μαντικής αλλά και του θεραπευτή.
Hoochie Coochie Man
Είδος ζωηρού χορού αλλά και γνώστη της μαγείας. Αργότερα
απέκτησε και το νόημα του γυναικά και του καρδιοκατακτητή.
Honeydripper
Ο σούπερ γυναικάς και καρδιοκατακτητής.
Jelly / Jelly Roll
Η ερωτική πράξη. "Jelly bean" ο άντρας εραστής και “jelly” η
γυναίκα. Επίσης συναντάται και η φράση "good jelly-roll baker"
που αναφέρεται σε επιδέξιο εραστή, κάποιον που ικανοποιεί κάθε
γυναίκα. Η λέξη «Jello» αναφερόταν στο αιδοίο.
Jim Crow
Το σύνολο των ρατσιστικών νόμων του Αμερικανικού Νότου και
του διαχωρισμού από τους λευκούς πολίτες.
Jinx
Ο κακότυχος.
Jitterbug
Δημοφιλής χορός που άκμασε τη δεκαετία του 1940. Η φράση
επίσης σημαίνει, νευρικά κλονισμένος άνθρωπος, αλλά επίσης
έχουμε αναφορές και στο τρακ που νιώθουν νέοι μουσικοί πριν
ανέβουν στη σκηνή.
Jive
Φράση με πολλά νοήματα. Αναφέρεται κυρίως στο swing και στο
jump blues. Είναι επίσης φράση που χρησιμοποιείται για να
δηλώσει ότι κάποιος μιλάει ακαταλαβίστικα ή λέει ανοησίες. -
"Don't listen to him, man, he's just talkin' jive."
Johnny Conqueroo
1) Ρίζα φυτού παρόμοιου με τη γλυκοπατάτα με ιδιότητες
παρόμοιες των ήπιων ηρεμιστικών. Στην τέχνη της μαγείας
χρησιμοποιείται για να φέρει τύχη σε τυχερά παιχνίδια, να
ενισχύσει τη γοητεία κάποιου απέναντι στις γυναίκες και να
αυξήσει τις ερωτικές του επιδόσεις. Φυλάσσεται σε ειδικό σακούλι
το Mojo bag όπως και το black cat bone. 2) το Johnny
Conqueroo, είναι εν μέρει ονομασία που δόθηκε λόγω ενός
Αφρικανού πρίγκιπα ο οποίος είχε αρπαχτεί από τον λαό του και
πουλήθηκε ως σκλάβος στην Αμερική και επίσης λόγω του Ιωάννη
Βαπτιστή, όπου κατά τους Αμερικανούς Μεθοδιστές εκτός από
"Βαπτιστής" η Ιωάννης ο "Αποκαλυπτής" (John the Revelator)
ονομαζόταν και "Κατακτητής"(Conqueror).
Εκτός αυτού, το φυτό χρησιμοποιούταν ως συστατικό της hoodoo
λατρείας λόγω των ιδιοτήτων του ως καθαρτικό και πως γενικά
καθάριζε την ψυχή. Επίσης, συνδυαζόταν στις λατρείες αυτές
λόγω της μυρωδιάς του που μοιάζει με τον καπνό πίπας.
Jug Band
Μουσικά σχήματα που γεννήθηκαν πιθανότατα στο Louisville,
Kentucky, στις αρχές του 20ου αιώνα και χρησιμοποιούσαν σαν
μουσικά όργανα κατσαρολικά, σκάφες πλυσίματος, σκούπες και
μπουκάλια από whiskey. Αργότερα προστέθηκε η φυσαρμόνικα και
η ακουστική κιθάρα. Η μουσική που έπαιζαν ήταν ζωηρό και
γρήγορο μπλουζ.
Juju
Είδος Αφρικανικής μουσικής αλλά επίσης και είδος φυλαχτού που
έφεραν μαζί τους οι μαύροι της Δυτικής Αφρικής.
Juke Joint
Η λέξη «Juke»έχει σαν προέλευση τη Δυτική Αφρική και σημαίνει
«αχρείος» και «διεστραμμένος». Η φράση σημαίνει θορυβώδες
μέρος (εστιατόριο , μπαρ) με δυνατή ζωντανή μουσική που
αργότερα αντικαταστάθηκε από το γνωστό μας juke box.
Laissez les bon temps rouler
Δημοφιλής φράση των Γαλλόφωνων Cajun της Νέας Ορλεάνης
που σημαίνει "Let the good times roll."
Killing Floor
Στην κυριολεξία σημαίνει «σφαγείο» και αναφέρεται στην περιοχή
Chicago Stockyards όπου υπήρχαν σφαγεία. Στο συγκεκριμένο
μέρος έβρισκαν εργασία πολλοί μαύροι που έφευγαν διωγμένοι από
το Νότο τις δεκαετίες του ’20, ’30 αλλά και του ’40. Μεταφορικά η
φράση σημαίνει να είναι κανείς σε άθλια ψυχολογική κατάσταση
λόγω χωρισμού ή άλλων προβλημάτων.
Lucille
Η κιθάρα του B.B King που πήρε το όνομα μίας κοπέλας εξαιτίας
της οποίας κάηκε (από τον εραστή της) ένα ολόκληρο κλαμπ στο
οποίο έπαιζε ο B.B King. Όταν το μέρος άρπαξε φωτιά, ο Β.Β
άρπαξε τη κιθάρα του κυριολεκτικά μέσα από τις φλόγες και
κατάφερε να τη γλυτώσει. Στη συνέχεια της έδωσε το όνομα της
κοπέλας που ήταν η αιτία για τη φωτιά.
Maxwell Street
Δρόμος στο Σικάγο με τεράστια λαϊκή αγορά που ξεκίνησε από τις
αρχές του 1900 και συνεχίστηκε μέχρι και σήμερα. Λαϊκό παζάρι
με οτιδήποτε εξωτικό που κανείς μπορεί να φανταστεί να
πωλείται, φαγητό αλκοόλ και πολλές υπαίθριες μπάντες που
έπαιζαν μουσική. Τόπος συγκέντρωσης νεοφερμένων στο Σικάγο
αλλά και πολλών μεταναστών που έψαχναν για δουλειά.
Mojo
Το σύνολο των φυλαχτών και των γουριών που είχαν στην κατοχή
τους οι τυχοδιώκτες, οι εραστές και οι χαρτοπαίκτες. Μπορεί να
περιελάμβανε όλων των ειδών τα αντικείμενα. Από ειδικά φυλαχτά
μέχρι και τρίχες από μαλλιά, δόντια, αγαλματίδια κλπ .
Φυλάσσονταν προσεκτικά σε ειδικές σακούλες. Η χρήση τους ήταν
ανάλογη των επιθυμιών του κατόχου. Απομάκρυνση κακής τύχης,
πρόκληση συμφοράς σε αντίπαλο, αύξηση ερωτικής επιθυμίας κλπ.
Moonshine
Παράνομα αποσταγμένο whiskey που φτιαχνόταν όταν έβγαινε το
φεγγάρι προς αποφυγή πρόκλησης προσοχής. Συχνά το μείγμα
περιελάμβανε πατάτες, καλαμπόκι και φρούτα που αποστάζονταν
σε ειδικούς παράνομους βραστήρες. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση
των ΗΠΑ το 1894 υπολόγισε πως η παραγωγή του συγκεκριμένου
ποτού ανερχόταν στα 5 έως 10 εκατ. γαλόνια ετησίως.
Nation Sack
Αναφέρεται στο τραγούδι του Robert Johnson, "Come On In My
Kitchen" και έχει σχέση με τα φυλαχτά που χρησιμοποιούσαν οι
γυναίκες.
Parchman Farm
Είναι το επίσημο όνομα της φυλακής της Πολιτείας του
Mississippi (Mississippi State Penitentiary). Στην ουσία όμως
ήταν τόπος συγκομιδής μπαμπακιού. Οι συνθήκες εργασίας για
τους μαύρους σκλάβους ήταν άθλιες όπως και η μεταχείρισή τους
από τα λευκά αφεντικά. Πολλοί μεγάλοι μουσικοί του μπλουζ
πέρασαν από εκεί και έγραψαν τραγούδια γι’ αυτό το άθλιο μέρος.
Ramblin'
Φράση που υποδηλώνει περιπλάνηση, αναζήτηση νέων ερωτικών
συντρόφων και εργασίας.
Rider / Riding
Ο ερωτικός παρτενέρ και η σεξουαλική πράξη. Συνώνυμα τα
"balling the jack" και "grinding".
Ride the Blinds
Η παράνομη επιβίβαση σε τρένο που μεταφέρει φορτία.
Roadhouse
Θορυβώδες μπαρ ή εστιατόριο, ανάλογο με το juke joint.
Roll
Αρχικά σήμαινε τη εργασία τυλίγματος του μπαμπακιού. Κατέληξε
όμως να σημαίνει και αυτό την ερωτική πράξη.
Root Doctor
Ο πλανόδιος «γιατρός-μάγος» που χρησιμοποιούσε πολλά
ματζούνια στις θεραπείες του.
Rounder
Ο γυναικάς, αυτός που κλέβει γυναίκες από άλλους άντρες, ο
μεγαλο-χαρτοπαίχτης.
Salty (Dog)
Ο άνδρας με αυξημένη ερωτική διάθεση. Σημαίνει επίσης ο
σκληροτράχηλος και ο τσαμπουκάς. Seventh Son
Η ειδική τύχη που οι μαύροι πίστευαν πως έχει ο έβδομος γιος
του έβδομου γιου. Γενικά , ο αριθμός ΕΠΤΑ φαίνεται να έχει
ιδιαίτερη σημασία σε πολλές κουλτούρες του κόσμου.
Shakin' That Thing
Έγινε δημοφιλές από τον Papa Charlie Jackson το 1925 στο
ομώνυμο τραγούδι. Η σεξουαλική πράξη.
Smokestack Lightin'
Τα «αέρια» του μουλαριού . Είναι επίσης και ο καπνός που βγάζει
το τρένο με ατμομηχανές οι οποίες είναι και περισσότερο
διακριτές τη νύχτα. Υποδηλώνει και τη φυγή, τη δραπέτευση αν
θέλετε.
Spoonful
Αναφέρεται στη κοκαΐνη και την ηρωίνη αλλά έχει σχέση και με
την ερωτική πράξη κυρίως το προκαταρκτικό στάδιο.
Squeeze My Lemon
Η λέξη «lemon» αναφέρεται στη γενετήσια περιοχή. Η ερωτική
πράξη.
Stagger Lee
Αναφέρεται σε ένα πιθανότατα μυθικό καβγά μεταξύ ενός
προαγωγού του Lee Shelton, (aka Stack Lee) που πυροβόλησε
τον Billy Lyons επειδή του έκλεψε το καουμπόικο καπέλο του
(Stetson hat ) και δεν του το επέστρεφε.
Stavin' Chain
Το εργαλείο που χρησιμοποιούσαν για να φτιάξουν βαρέλια αλλά
και για να ενώσουν μεταξύ τους τις αλυσίδες των μαύρων σκλάβων
που δούλευαν στις φυτείες και στα λατομεία. Σημαίνει και δέσμιος
σε ψυχοφθόρο έρωτα.
Steel-Driving Man
Οι εργάτες που με ειδικά σιδερένια καλέμια άνοιγαν τρύπες σε
πέτρες που τις χρησιμοποιούσαν στις κατασκευές σιδηροδρομικών
γραμμών.
Stingaree
Είδος ψαριού αλλά στο λεξιλόγιο του μπλουζ αναφέρεται στην
ερωτική πράξη και τα σεξουαλικά όργανα των γυναικών.
Strut / Strut Your Stuff
Αρχικά είχε τη σημασία του «χορεύω καλά». Αργότερα κατέληξε
να σημαίνει τις ρυθμικές κινήσεις των παρτενέρ μιας ερωτικής
πράξης. Επίσης σημαίνει κάνω επίδειξη και περπατώ υπερήφανα.
Sugar Mama
H έμπειρη ερωτικά γυναίκα που ξετρελαίνει τους άνδρες με τη
τσαχπινιά της. Συνήθως αναφέρεται σε ώριμες και άνω των 30
ετών γυναίκες , ενώ το Candy Cane αναφέρεται σε κορίτσια
εφηβικής ηλικίας με έντονο ερωτισμό.
Van Van Oil
Ειδικό λάδι από αρωματικά χόρτα που χρησιμοποιούνταν για να
αλείφονται τα φυλαχτά.
Whoopie, Making
Περνάω καλά, κυρίως ερωτικά.
Yas Yas (Yas)
Η ρυθμική αντικατάσταση της λέξης “ass” (οπίσθια) που
απαγορευόταν να ακούγεται δημοσίως.
Yea You Right
Με καταγωγή τη Νέα Ορλεάνη, η φράση αυτή αποτελεί την
απάντηση σε κάθε ερώτηση.

Πηγή: http://rhythmichorizons.blogspot.com