Ένας χώρος στοχασμού και ευθύνης.
Η επιστημονική εμπειρία και ο δημόσιος λόγος συναντούν την παιδεία, την ψυχική υγεία και τα βιβλία, σε μια προσπάθεια να διατηρείται η σκέψη κριτική και παρούσα.

Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

27 Ιαν 2010

Περιοδικό Οροπέδιο, τεύχ. 8



Κυκλοφόρησε το Οροπέδιο τ. 8, Χειμώνας 2009-2010

Ένα τεύχος με δύο ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Κυκλοφόρησε 8° τεύχος του περιοδικού Οροπέδιο, με δύο Αφιερώματα. Με ένα
πολυσέλιδο αφιέρωμα στην αλληλογραφία του μεγάλου Πυργιώτη ποιητή Τάκη Σινόπουλου
με τον Γιώργο Σεφέρη (κατά τα έτη 1939-1962), που έχει επιμεληθεί ο φιλόλογος Γιάννης
Ρηγόπουλος, και το δεύτερο στην Λογοτεχνική Πάτρα.
Την αλληλογραφία Σινόπουλου- Σεφέρη, αποτελούν πέντε επιστολές, δύο ταχυδρομικά δελτάρια, μία ευχετήρια κάρτα καθώς και η αποστολή του -σημαντικότερου ίσως - ποιήματος του Τάκη Σινόπουλου «Νεκρόδειπνος» με μικρό συνοδευτικό κείμενο. Ο αναγνώστης εδώ έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει τη διαδικασία σχηματισμού και κυοφορίας ενός προ-ποιητικού υλικού, από την πρώιμη αναγνωστική συνάντηση του Σινόπουλου με την πρωτοποριακή ποίηση μέχρι την ανατροπή και τη ρήξη του με την παραδοσιακή γραφή. Αξίζει να σημειωθεί ότι δημοσιεύεται για πρώτη φορά το
πεντασέλιδο χειρόγραφο του ποιήματος «Νεκρόδειπνος» του πυργιώτη ποιητή, όπως το
έστειλε το 1964 στον Σεφέρη. Χαρακτηριστική είναι επίσης, η πρώτη επιστολή του νεαρού
Σινόπουλου, στον Γιώργο Σεφέρη:

Σινόπουλος: 1.7.39
Φίλε Κύριε,
Παρακολούθησα τη συζήτησή σας με τον Τσάτσο πάνω στα προβλήματα της ποίησης. Δε μπορώ να κρίνω καθαρά πού γέρνει η πλάστιγγα του δίσκου. Πάντως διαβάζοντας – με κόπο, καμμιά φορά με δυσφορία – τα γραφόμενα του Τσάτσου ένιωθα έντονες αντιρρήσεις να ορθώνονται κάθε τόσο. Προσπαθούσε να σφίξη έναν σιδερένιο κλοιό γύρω από την ποίηση με θεωρίες, κανόνες, νόμους,συστήματα. Να δημιουργήση ένα στενό χώρο. Εκεί αναπτύσσεται η ασφυξία. Η ποίηση θέλει αέρα, προπαντός. Από χρόνια αναζητώ ποιητικές συγκινήσεις. Και σε κάθε μορφή τέχνης. Τελευταία με τράβηξε η «πρωτοποριακή ποίηση». Πέρασα βραδινές ώρες με τον Supervielle, τον Jouve. Τους οφείλω συγκινήσεις πολλές. Ίσως είμαι ο «αισθαντικός αναγνώστης» του Τσάτσου, που προβαίνει σ’ ένα έργο συμπλήρωσης των κενών χώρων. Ο Τσάτσος λέει «ο τέτοιος αναγνώστης ναρκισσεύεται αντικατοπτρίζοντας τον εαυτό του στο έργο που συμπλήρωσε και αγαπάει το έργο νομίζοντας πως το καταλαβαίνει. Ίσως νάχει δίκηο. Όμως η διαπίστωση με θλίβει. Ικανοποιούμαι με τον ορισμό του Montaigne που ανακαλύψατε: Un suffisant lecteur…
Η «Στροφή» και το «Μυθιστόρημα» δεν έφτασαν ως την επαρχία μας. Ως ποιητή σας γνώρισα στα «Νέα Γράμματα». Γοητεύτηκα διαβάζοντας τη «Λεωφόρο Συγγρού», τις «Φωτιές τ’ Αγιάννη» και τα κατοπινά. Δεν διατηρώ συγκεκριμένες αναμνήσεις. Γοητεία με την πρώτη επαφή. Ύστερα διάβασα, ξανά διάβασα. Όταν θέλησα να καταλάβω το νόημα μου ξέφευγε. Πήγαινε κι η γοητεία να σβύση. Παραιτήθηκα από νέες απόπειρες. Χάρηκα το μουσικό και το ζωγραφικό στοιχείο. Γλύτωσα από το ρυτιδωμένο πρόσωπο που μπορούσα ν’ ανακαλύψω. Έτσι δεν νομίζω πως καταλαβαίνω όπως ο αναγνώστης που ναρκισσεύεται του Τσάτσου.
Θα σας χρωστώ ευγνωμοσύνη. Για τον Κάλβο, το Μακρυγιάννη, τα δημοτικά μας
τραγούδια. Μου δείξατε γιατί πρέπει να τα διαβάση κανείς. Αναζητούσα το Γιατί,
αλλά δεν τόβρισκα.
Και για τον Καβάφη ως ένα σημείο. Θέλω να εμπιστευθώ στις υποδείξεις σας. Έτσι
θα αισθάνομαι λιγώτερο την «ορφάνεια και τη μόνωση του αυτοδίδακτου».
Μολονότι θα μου στερήσει λίγη υπερηφάνεια.
Δε θα μπορούσα να πω πιο πολλά. Δεν θα είχα τίποτα να «κομίσω». Όμως μ’
αρέσει κι εμένα η θάλασσα. Η πλατιά θάλασσα. Θυμάμαι τον Baudelaire:
homme libre, toujours tu chériras la mer!
Κι αν σας αρέσει περισσότερο να ρίχνετε μποτίλιες στη θάλασσα, ένας άνθρωπος
από την επαρχία αισθάνεται βαθύτατη σχεδόν οδυνηρή χαρά αν καθώς πλανιέται
στην ολότελη ερημιά της ανακαλύψη μια μποτίλια να πλέη στα νερά.
Εσάς κι ελάχιστους άλλους εκεί στην Ελλάδα θάπρεπε να ευγνωμονώ για τέτιες
ανακαλύψεις.
Θάπρεπε να τελειώσω με τον χαιρετισμό που συνήθιζε να βάζει ο Rabelais στα
γράμματά του. Όμως δεν έχω το δικαίωμα. Για τον Πλάτωνα και τους
«κλασσικούς» αισθάνομαι ανεπάρκεια. Χωρίς να φταίω. Σας χρωστώ κάτι και μ’
αυτό τελειώνω. Με τις ευχαριστίες μου και την εκτίμησή μου.
Τάκης Σινόπουλος
Πύργος 1-VII-39

***

Το δεύτερο αφιέρωμα του περιοδικού τιτλοφορείται «Λογοτεχνικές φωνές της Πάτρας».
Επιχειρείται, μια όσο γίνεται πιο πλατιά παρουσίαση των λογοτεχνών της σύγχρονης
Πάτρας: Σπύρος Βρεττός, Διονύσης Καρατζάς, Γιάννης Ζαρκάδης, Γιώργος Καραχάλιος,
Κώστας Λογαράς, Βασίλης Λαδάς, Αντώνης Eλευθεριώτης, Στέλιος Θ. Μαφρέδας, Γιάννης Η.
Παππάς, Μάρκος Σκληβανιώτης, Αλέξανδρος Φωσταίνης, Γιάννης Χρυσανθόπουλος,
Τηλέμαχος Τσαρδάκας, Βασίλης Χριστόπουλος, Άρης Δρουκόπουλος, είναι οι ποιητές,
πεζογράφοι και θεωρητικοί που παρουσιάζονται με πρωτότυπα ποιήματα, πεζά ή θεωρητικά
κείμενα.

***
ΠΟΙΗΣΗ

Η ύλη του τεύχους ξεκινά με τρία ποιήματα του Νίκου Χειλαδάκη: Χαρακτηριστικό είναι το ποίημα με τον τίτλο Γεώργιος Καραβασίλης, αναφορά στον αγαπημένο φίλο ποιητή, που έφυγε λίγα χρόνια πριν, από κοντά μας

Γεώργιος Καραβασίλης

Γεώργιος Καραβασίλης
Όπως θα λέγαμε Γεώργιος Καραϊσκάκης
…σε άλλες εποχές.
Ασφυκτιούσες μέσα στο παλιομοδίτικο
το κουστουμάκι σου
Ασφυκτιούσε το μυαλό μες στο κεφάλι σου
Αλήθεια σε ποιες συχνότητες συντονιζόσουνα;
Ποια «καλλιέργεια αίματος» θ’ αποκαλύψει
Τους κώδικες της ειμαρμένης σου;
Γεώργιος Καραβασίλης
Όπως θα λέγαμε Intime και Aurevoir
Είκοσι χρόνια πίσω
Άλλαζες τις μάρκες των ουίσκι σαν πουκάμισα
Και οι γυναίκες ήταν η αφορμή
Της διαρκούς επαναστάσεως της φαντασίας σου.
Αλήθεια ποιος καημός,
Ποιος αετός;
Σταλιά- σταλιά ρουφούσε, μεθυσμένος, το συκώτι σου;
Γεώργιε Καραβασίλη, Προμηθέα αδέσποτε
Στις παρυφές της άγριας νιότης σου.

Στην συνέχεια παρουσιάζονται αδημοσίευτα ποιήματα των: Σοφίας Κολοτούρου, Αντώνη Λεγάκη,Θάνου Κανδήλα.

ΟΙ ΦΙΛΟΙ
Σ’ αυτή την στήλη παρουσιάζεται για πρώτη φορά στα ελληνικά, η ποίηση των: Νίκ Κέηβ
και Ρότζερ ΜάκΓκόου, σε απόδοση του Θοδωρή Ρακόπουλου.

ΔΙΗΓΗΜΑ
R Πολύκαρπος Πολυκάρπου: Μνήμη

ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ
R Ένα ακόμη εξαιρετικό κείμενο της Σοφίας Κολοτούρου, με τίτλο Ποιόν καταδίωκε το
πνεύμα; Μια ανίχνευση της σχέσης Πολυδούρη-Καρυωτάκη στη λογοτεχνική δεκαετία του
1920.

Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ
Ο ερευνητής Κώστας Παπαντωνόπουλος, παρουσιάζει ένα κείμενο αγωνίας με τίτλο: Για τη
διάσωση του ηλειακού δημοτικού τραγουδιού.

ΑΝΑΦΟΡΕΣ
Ακολουθεί το κείμενο του Θοδωρή Ρακόπουλου, με τίτλο Ignazio Buttita: η ιστορία ενός
λαού σε σικελική διάλεκτο (κι οι διάλεκτοι των λαών του κόσμου) και το αυτοβιογραφικό
κείμενο του Νίκου Χειλαδάκη: Βαλπούργεια νύχτα
Το τεύχος κλείνει όπως πάντα με τις βιβλιοκριτικές κι ακόμη με το ΑΝΕΜΟΛΟΓΙΟ, όπου
αναδημοσιεύονται ποιήματα από τις συλλογές που φτάνουν στα γραφεία του Περιοδικού

Το επόμενο τεύχος του περιοδικού θα κυκλοφορήσει τον Μάιο 2009

Περιοδική Έκδοση Πολιτισμού
Καστοριάς 10, 173 42 – Αθήνα / τηλ.: 210 9915043, 6976 408666 / oropedio@gmail.com